Welke banen hebben we nog echt nodig?

spuisstraat

De werkloosheid stijgt.

Betekent dit dat er te weinig banen zijn? Ja.

Betekent dit dat er minder geproduceerd hoeft te worden? Ja.

Betekent dit dat er minder behoefte aan producten is? Ja.

Betekent dit dat productiviteit dus niet het probleem is? ja.

Wat is dan wel het probleem?

We hebben een wereld gecreëerd waarin we geld nodig hebben om te kunnen leven. Dat was heel vroeger niet het geval, toen werkten mensen om in hun eigen behoefte te kunnen voorzien. Toen was men, noodgedwongen, heel erg Do It Yourself. En er was sprake van actieve ruilhandel.

In de loop van de tijd ontwikkelde de mens zich. De ploeg bleek een uitkomst voor mensen die op het land werkten. En van daaruit ging men verder. Vandaag de dag gaat het alleen nog maar sneller. Automaten om kaartjes te kopen zijn binnen 2 jaar van alle stations verdwenen. Banktransacties worden inclusief de gehele bijbehorende boekhouding geheel automatisch afgehandeld. Fysiek op papier printen neemt sterk af, laat staan dat we nog facturen op papier naar elkaar gaan sturen. Je vraagt je soms af, waarom die zaken nog steeds heel veel geld kosten terwijl het een kwestie is van een computer, een programma en niet veel meer dan dat.

Simpel gezegd: dat wat vroeger door mensen gedaan werd, wordt nu vrijwel geheel vervangen door systemen en computerprogramma’s. En het gaat harder dan we kunnen voorspellen. Kortom: die banen zijn er nu al niet meer en straks helemaal niet meer.

We produceren zelfs zoveel dat de AH’s en de V&D’s spullen staan weg te gooien. Prima spullen en dus pure verspilling. Hun reden? Het zou anders de markt verzieken. En dus gooit de AH heel veel van haar producten zo de container in. En probeert de V&D overjarige modellen van haar kleding elders in de wereld kwijt te zien geraken om het anders ook maar gewoon te laten vernietigen.

Zo productief zijn we dus, dat we meer produceren dan we kunnen consumeren. En sta daar dan maar even bij stil. En vraag je vervolgens af waarom je dus nog zou moeten werken. Waarvoor dan?

We leven in het informatietijdperk. Plaats, tijd en plek zijn niet langer belangrijk. Vrijwel alles kan vanuit huis gedaan worden en dat wordt in de toekomst nog weer eenvoudiger. We vinden gelijkgestemden online. En we helpen elkaar. Het delen van informatie met anderen, de Retweet van Twitter, de Like van Facebook, de + van Google, dat zijn hele belangrijke instrumenten geworden. Voor iedereen, ook (of beter: juist!) voor bedrijven.

En die instrumenten, het delen/sharen, krijgen een steeds belangrijkere rol in de fysieke wereld. Want wil je binnen 1 dag van je koelkast af, dat kun je regelen via Marktplaats. Of zoek je een lift naar Amsterdam, dat kan met behulp van Toogethr. En dus gaan we straks parkeerplekken delen, onze boor uitlenen met de rest van onze straat, regelen we onze eigen energieopwekking en delen we wat we overhouden met de rest van de wijk, en ga zo maar door.

Wat we nodig hebben, zijn nog slimmere computersystemen die ons nog beter gaan helpen dingen zelf voor elkaar te krijgen. Die ons de kutklusjes uit handen neemt zodat we tijd overhouden voor leukere dingen. Dat gaat gebeuren, je ziet het nu al allemaal ontstaan.

Banen hebben hun langste tijd gehad. Het woord ‘baan’ wordt over een paar jaar een begrip dat we dan nog weleens ergens op internet tegen zullen komen. Iets dat we vroeger deden, werken om te kunnen leven. Wat een zwaar leven was dat zeg! Niet meer voor te stellen. Net zo goed als jij je waarschijnlijk nu ook niet kunt voorstellen dat mensen vroeger op hun knieën op de grond naar de aardappelen lagen te graaien. We hebben daar een woord voor. Vooruitgang.

Meer lezen over dit onderwerp? Check ‘Are Jobs Obsolete?’ van Douglas Rushkoff! (met dank aan @wilbertbaan!)

, , , , ,

9 Responses to Welke banen hebben we nog echt nodig?

  1. karin r. maart 17, 2012 at 10:58 am #

    Ben het overgrote deel met je eens. Alleen zijn overheden traag met digitaliseren. Hoeveel briefpost krijgen we nog waarvan we denken: kon dat niet via email? Het zal denk ik langer duren voordat alles gedigitaliseerd is. Bovendien houden mensen van service; face to face. Ik vraag liever aan een mevrouw aan de balie op het station waar ik heen moet dan kijken op een bord en niet goed weten of ie nu wel of niet klopt. Ik geloof in de mix.

    En om maar niet te spreken over al die leegstand, daar kun je qua duurzaamheid en ruilen heel veel mee. Maar dan trek ik weer een beerput open … 😉

    • Raaphorst maart 17, 2012 at 11:03 am #

      Ja, kwestie van tijd. Ook voor de overheid. Die doen er alles aan om zinloos werk te laten bestaan. Dat beeld van de officier die zijn tank drie maal daags wast. Dat is geen geintje.

      En natuurlijk is het menselijke aspect belangrijk maar juist gewone mensen kunnen dat prima zelf regelen. En dat gebeurt nu al. Kijk maar naar de NS, het personeel weet zelf niets en alle gebruikers kijken op hun mobiel en weten meer. Personeel bij een balie vermijdt echt familiair contact, je bent een nummer. Ze zijn een verlengstuk van het computerprogramma. Juist op dit soort punten zullen gewone mensen het verschil maken. Dat is het goeie ook aan echte sociale media. Door dat menselijke aspect.

      • karin r. maart 17, 2012 at 12:27 pm #

        klopt. je weet soms idd niet waar je naar moet luisteren/kijken als je op het station staat. omroeper roept het ene, conducteur haalt schouders op en bord laat weer wat anders zien …

  2. Niek maart 18, 2012 at 5:23 pm #

    Hè, heerlijk dit onderwerp. Dat is nu precies wat ik mijn kinderen ook al probeerde bij te brengen. Er wordt al genoeg gewerkt in de serieuze wereld. Er komen steeds meer producten waar geen mens aan te pas komt maar machines. Dus die mensen moeten iets te doen krijgen om hun tijd te vullen. Toerisme is een van de groeimarkten. Maar beter nog de vrije tijd. En als je zelf niet weet hoe je je tijd moet invullen dan ga je op zoek naar iemand die dat wel voor je kan doen. En die zijn er te weinig omdat het nieuw is. Het nieuwe denken is hiermee geboren. Niet altijd in richtingen van geld of politiek maar in de richting van voldoening. Want daar is het toch allemaal om te doen? Dus ideeën ontwikkelen gericht op de eindeloze vrije tijd die er voor iedereen aankomt. Ik snap ook nooit de uitspraken van politici die in hun campagnes duizenden nieuwe banen beloven. Één nieuwe baan in het nieuwe denken is al een opgave en niet van bovenaf opgelegd, maar vanuit de behoefte aan persoonlijke voldoening.

    • Raaphorst maart 18, 2012 at 9:21 pm #

      Vandaag kwam het beeld van De Nieuwe Stad in me op. Het Den Haag van de toekomst. Enorme verschuivingen op dit vlak. Ik ken een hoop wethouders die ik niet durf toe te vertrouwen hier hun visie op los te laten. Misschien toch maar een reeks op Hofstijl aan gaan wijden, onder die noemer Het Den Haag van de Toekomst. Met interviews en dergelijke. Lummelen is een belangrijke factoor daarbij. Strandliggen, pleinzitten, hofvijvertjekijken, opuhkoffiedrinken etc

      • Niek maart 18, 2012 at 11:34 pm #

        … Parken eetbaar maken … Geld besparen … Etc.

        • Raaphorst maart 19, 2012 at 4:55 pm #

          Dat vraagt om een goeie aanpak. Ik borrel er nog ff op door in mijn hoofd… spreken we woensdag tijdens opuh koffie wel over!

  3. pieter maart 19, 2012 at 6:51 pm #

    Banen hebben hun langste tijd gehad? Ik wil wel graag elke dag een vers brood, hier is toch een bakker voor nodig…. vlees en groenten komt ook maar niet zomaar in de supermarkt uit de lucht vallen. Zo zijn er nog wel wat dingen die ik niet zou willen missen zoals bijvoorbeeld: loodgieters, timmerlieden, treinconducteurs, buschauffeurs en ik vergeet er vast nog wel een paar.

    • Raaphorst maart 19, 2012 at 7:31 pm #

      Waarom gooit de AH broden, vlees en groeten weg?

Hofstijl, het laatste woord uit Den Haag